II.Meşrutiyet Dönemi

Sultan Abdülhamit han I.Meşrutiyeti kaldırdıktan hemen sonra Meclis-i Mebusan yani meclisi kapattı. Bu durum aydınlar ve siyasitçiler arasında derin bir infiale neden oldu ve kısa zamanda II.Meşrutiyet için çalışmalar başladı.

İlk olarak Avrupada sürgünde olan ve halkın içinden birçok isim Jön Türkler adı altında bir örgütlenme oluşturdular. Kısa zamanda bu örgütlenmenin adı İttihak ve Terakki Fırkası olmuştur.

Bu fırka özellikle balkanlarda çok etkili olmuştur. Öyle ki balkanlarda başlattıkları küçük isyanlar dalga dalga yayılmış ve Sultan Abdülhamid üzerinde baskı oluşturmuştur. Bu isyan tehlikesi ve Avrupa devletlerinin baskısı II.Meşrutiyetin 24 Temmuz 1908’de ilan edilmesine neden olmuştur.
II.Meşrutiyet Dönemi

II.Meşrutiyet İlan Edilmesinin Nedenleri

  1. Birinci meşrutiyetin kaldırılması sonrası aydın kesimde oluşan tepki.
  2. Kurulan İttihak ve Terakki fırkasının padişah üzerinde oluşturduğu baskı.
  3. Balkanlarda meydana gelen isyan hareketleri
  4. Avrupa devletlerinin meşrutiyet konusunda baskıları.
  5. Bulgaristanın bu isyanlar sonucunda bağımsızlık ilan etmesi.
  6. Avrusturya’nın Bosna Hersek işgali ve Osmanlının balkanlardaki güç kaybı.
  7. Balkanlarda Çarlık Rusya’nın giderek güçlenmesi.

II.Meşrutiyet Sonrası Gelişmeler

Birçok alanda değişim gözlenmiştir. Meclis, Padişah ve tüm alanlarda yetkiler yeniden belirlenmiştir. Kısaca yetki dağılımına göz atalım.

a) Padişahın Yetkileri;

  • Birinci meşrutiyette sahip olduğu hakların büyük kısmını kaybetti. Meclis yetkileri arttırıldı.
  • Padişahın yapılan kanunları kabul etmeme durumunu sağlamk için veto yetkisi alındı.
  • Padişahın meclisi kapatmak, medya sansürü ve siyasi sürgün hakları elinden alındı.

b) Meclisin Yetkileri

  • Oluşturulan bakanlar kurulu meclise bağlandı.
  • Meclis yetkileri arttırıldı.
  • Padişahın meclisin oluşturduğu yasaları veto etmesi engellendi ve meclis üstün tutuldu.

c) Hükümetin Yetkileri

  • Padişah tarafından belirlenen sadrazam bakanları seçecektir.
  • Bu bakanlar meclise bağlıdır.

II.Meşrutiyet Döneminin Özellikleri

  1. Toplumsal alanda toplantı yapmak ve dernek kurma hakkı verildi.
  2. Kanun-i Esasi yürürlüğe girdi.
  3. Basın üzerindeki baskı kaldırıldı.
  4. Tarihimizde ilk kez siyasi partilerin kuruldu.
  5. II.Meşrutiyetin ilanı ile azınlıklar sahip oldukları haklar ile örgütlenip balkanlarda hızla isyanlara başladılar.
  6. II.Meşrutiyetin muhafazakar taban tarafından tepki görmesi ile 31 Mart vakası çıkmıştır.