Dünyamızın Şekli

Etrafımıza şöyle dikkatlice baktığımızda Dünya’yı düzmüş gibi görürüz. Çünkü bizim görebildiğimiz yerler Dünya’nın çok küçük bir kısmıdır.  Bu nedenle eski insanlar Dünya’nın şeklinin düz bir tepsiye benzediğini düşünmüşlerdi.

Hatta gemilerle yolculuk yaparken Dünya’nın sonuna gelip boşluğa düşeceklerine inanmışlardı. Bu değişik inanışlara rağmen eskiden bazı bilim insanları, Dünya’nın şekli ile ilgili doğru bilgilerde edinip bunları yayınlamışlardır.

Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu söyleyen ilk bilim insanı Pisagor‘dur. Aristo, Kristof Kolomb, Macellan ve Galile gibi bazı bilim adamları da Pisagor ile aynı görüşü savunmuşlardır.

Dünyanın yuvarlak olduğu kesin olarak bilinmektedir. Bazı gözlemler ve deneyler ile bizlerde dünyanın yuvarlak olduğunu anlayabiliriz.

  • Dünyanın herhangi bir noktasından hareket eden bir uçak, hep aynı yöne doğru giderse başladığı noktaya dönecektir.
  • Sahilde izlediğimiz bir gemi bizden uzaklaşırken önce gövdesi daha sonra bacası yok olur.
  • Uzaydan çekilen resimlere bakarak da Dünya’nın yuvarlak olduğunu anlayabiliriz.

Dünya’mızın Yapısı

Dünya’mız karalar, sular ve etrafımızı saran hava tabakasından oluşmaktadır.

A-Kara tabakası:

  1. Taş
  2. Toprak
  3. Kayalardan oluşur

Dünya yüzeyindeki kara tabakası yer kabuğunu oluşturur. Dünya’nın yaklaşık dörtte biri kara tabakasından meydana gelir. İnsanlar ve diğer canlılar üzerinde yaşadığı tabakadır. Ovalar, dağlar, tepeler, okyanus ve deniz dipleri kara tabakası ile kaplıdır.
dünyamızın şekli

B-Su tabakası

  • Okyanuslar
  • Denizler
  • Göller
  • Yer altı suları
  • Akarsular’dan oluşmaktadır.

Su, tüm dünya canlıları için yaşam kaynağıdır. Dünyamızın 3/4’ü sularla kaplıdır. Okyanus, deniz ve bazı göllerimiz tuzlu sulardan oluşur. Yer altı suları, akarsular ve bazı göllerin suları ise tatlı sulardan meydana gelir. Tatlı su kaynakları, tuzlu su kaynaklarından çok daha azdır.

C-Hava Tabakası

Dünya etrafını saran hava, hava tabakasını oluşturur. Hava tabakasına atmosfer denir. Hava tabakası gözle görülemez ancak hareket ederken yüzümüze vuran rüzgar ile algılayabiliriz.

Hava tabakası çeşitli gazlardan oluşmaktadır. Toprakta, suda hava yer alır.

Atmosfer canlıları güneşin zararlı ışınlarından korur. Hava olayları (yağmur, kar, dolu, rüzgar) bu tabakada gerçekleşir.

Konu Tekrarı

Bu konuyla ilgili doğru yanlış soruları

( ) Sahildeki kişi, sahile yaklaşan bir geminin önce dumanını görür.
( ) Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu ilk söyleyen bilim insanı Aristo’dur.
( ) Dünyamız düz bir tepsiye benzer.
( ) Dünyamız’ın büyük bir bölümünü kaplayan su, tüm canlıların yaşam kaynağıdır.
( ) Atmosfer, canlıları güneşin zararlı ışınlarından korur.
( ) Dünya üzerinde kara tabakası, su tabakasından daha büyüktür.
( ) Dünyamızdaki tuzlu sular, tatlı sulardan daha fazladır.
( ) Dünyamızın kara tabakası sadece topraktan oluşur.
Doğru yanlış cevapları

) Sahildeki kişi, sahile yaklaşan bir geminin önce dumanını görür.
) Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu ilk söyleyen bilim insanı Aristo’dur.
) Dünyamız düz bir tepsiye benzer.
) Dünyamız’ın büyük bir bölümünü kaplayan su, tüm canlıların yaşam kaynağıdır.
) Atmosfer, canlıları güneşin zararlı ışınlarından korur.
D ) Dünya üzerinde kara tabakası, su tabakasından daha büyüktür.
( ) Dünyamızdaki tuzlu sular, tatlı sulardan daha fazladır.
( ) Dünyamızın kara tabakası sadece topraktan oluşur.
Dünyamızın Şekli Boşluk Doldurma

– Hava tabakasına ………… denir.
– Dünyamız; ………., …….. ve ………. tabakasından oluşur.
– Dünyamızın yaklaşık dörtte üçünü kaplayan ve canlıların yaşam kaynağı olan tabakaya …………….. denir.
– Dünyamızın herhangi bir noktasından hareket eden bir ………… hep aynı yönde giderse başladığı noktaya döner.
– Eskiden insanlar gemilerle seyahat ettiklerinde Dünya’nın sonuna geldiklerinde ……….. düşeceklerine inanırlardı.
Dünyamızın Şekli Boşluk Doldurma Yanıtları

– Hava tabakasına  atmosfer denir.
– Dünyamız; su, kara ve hava tabakasından oluşur.
– Dünyamızın yaklaşık dörtte üçünü kaplayan ve canlıların yaşam kaynağı olan tabakaya su tabakası denir.
– Dünyamızın herhangi bir noktasından hareket eden bir uçak hep aynı yönde giderse başladığı noktaya döner.
– Eskiden insanlar gemilerle seyahat ettiklerinde Dünya’nın sonuna geldiklerinde boşluğa düşeceklerine inanırlardı.
Sorularla konu tekrarı

1. Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu nasıl anlarız?
2. Eski insanlar dünyanın şekli için neler söylemiştir?
3. Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu savunan üç bilim insanı yazınız.
Soru cevapları

1. Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu nasıl anlarız?
Dünyamızın şeklinin yuvarlak olduğunu uzaydan çekilen resimler, bir geminin denizdeki hareketi veya düz bir şekilde hareket eden uçağın aynı noktaya varması ile anlayabiliriz.

2. Eski insanlar dünyanın şekli için neler söylemiştir?
Eski insanlar dünyanın şekli konusunda birçok teori üretmişlerdir. Bunlardan en çok kabul göreni dünyanın düz bir tepsiye benzediğidir. Hatta bazı inanışlara göre dünya bir öküzün boynuzları üzerinde durmaktadır inancını benimsemişlerdir.

3. Dünya’nın şeklinin yuvarlak olduğunu savunan üç bilim insanı yazınız.
Pisagor, Galileo ve Aristo bu bilim adamlarına örnek olarak verilebilir.

Yorum Yapın

Unutmayın! Ödeve katkı sağlayacak yorumlar yapmalısınız.