Somut ve Soyut İsim Nedir Konu Anlatım

Güzel türkçemizde akılları karıştıran bir konu olan somut ve soyut isimler konusunu örneklerle öğreneceğiz.

Konu Başlıkları

Somut isim nedir?

Bir ismin somut olabilmesi için beş duyu organlarımızdan herhangi birisi ile algılanabilmesi gerekir. Duyu organlarının sadece birisi ile algılandığı gibi daha fazlası ile algılanabilir.

Kısacası bir cismin somut olması için elle tutulabilir olması yeterlidir. Aynı zamanda hem elle tutulabilir, hemde gözle görülebilir olur.

somut / soyut isim

Bu şekilde özellikler taşıyan varlıklar somut isim adını alırlar.

Somut isim örnekleri

Örneklere değinecek olursak bir varlığın sıcak yada soğuk olduğunu dokunarak, veya renklerini görerek algılarız. Bir yemeği ise kokusuyla tanımlayabiliriz. Bunların her birisi somut varlıklardır.

Örnek cümleler
Sıcak tencereyi eliyle tutmakta zorlandı.
Soğuk hava onu üşüttü.
Islak toprak çamura neden oldu.

Soyut isim nedir?

Bak şimdi burası biraz karışık. Nedeni ise soyut varlıkları göremeyiz veya duyamayız. Bunlar hissedilebilen ve varlığı bilinen kavramlardır. Mesela bir annenin çocuğuna olan ilgisi sevgidir.

Sevgi asla görülemez, duyulamaz ama herkes tarafından bilinir.

Varlığını düşüncelerimiz ile bildiğimiz kavramlara soyut varlık adı verilir.

Soyut isim örnekleri

Bu konuya örnek olarak birçok duygumuzu verebiliriz.

Aşk, sevgi, hüzün, mutluluk, iyilik, bilgi, sevinç, rüya gibi birçok örnek verilebilir.

Örnek cümleler

Gördüğü rüya onu çok korkuttu.
Anlayışlı bir adamdı.
Yavru kediye çok acıdı.

Soyutlaşma ve Somutlaşma

Bazen cümle içindeki kelimeler yeni anlamlar kazanır. Bu durumda soyut olan bir kelime somutlaşabilir. Veya tek başına somut olarak adlandırdığımız bir kelime cümle içindeki yardımcı kelimeler ile soyutlanabilir.

Tüm bu söylediklerimizin aksine soyut olan bir anlam soumut haline de dönüşebilir.

Somut olan bir varlığın soyutlaştırılması, soyut olan bir varlığın somutlaştırılması mümkündür.

Soyutlaştırma örnekleri

  1. Tüm gün sıcak havada seni beklediğim için terledim.  (“Sıcak” kelimesi normalde somut bir anlamda kullanılmıştır.)
  2.  Bu sıcaklıkla herkesin güvenini kazandı. (soyutlaştırma burada çok güzel bir şekilde gösterilmiştir. Sıcaklık bir duyguyu ifade eder. Yakın olma durumudur. )
  3. Matematiği öğrenmesinin kolay bir yolu olmalıdır. (Görüldüğü gibi yol normalde somuttur. Ancak burada yöntem anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle soyutlaşmıştır.)

Somutlaştırmaya örnekler

  • Kanadı kırık bir aşk ile uzaklara uçabilir misin? (Gördüğünüz gib aşk kelimesi soyuttur. Ancak cümle içinde aldığı anlam bir kuşu niteler. Bu somutlaştırma örneğidir.)
  • Yürekli çocuk onlara kafa tuttu. (Burada ise yürek soyut bir varlıktır. Ama cümle içinde cesaret anlamında kullanıldığı için somutlaştırmadır.)